22 Temmuz 2023 Cumartesi

DEFANSİF OFANS

Oy vermiş. Yine vermiş. Vermiş de bakıyor, düzelmiyor, yanlışlar, sorunlar, problemler. Hem de yenilir yutulur cinsten değil. Bile isteye ya da değil. Hüsnü niyetle ya da değil. Art arda, üst üste geliyor yanlışlar. Uzun eşek misali. Canı çıksın altta kalanın. Zaten takati kalmamış memleketin.

Abi yapıştırıyor.

Sorun muhalefette kardeşim. Adam gibi muhalefet yok.

Be adam, meselen memleketse icra dururken ne alaka muhalefet? Yapılanlar sana göre doğru ise yapılanı savun. Yanlış ise yapılanı, yapanı eleştir. Sana ne muhalefetten?

Velev ki yok. Bu icra makamına yapılmaması gerekenleri yapma, yanlışta ısrar etme, yapılması gerekenleri yapmama hakkı mı verir? Muhalefet olmayınca yapılan yanlışların yok sayıldığı bir kanun, yönetmelik, teamül mü var?

Madem doğru her şey, her şey yolunda gidiyor, ne güzel, bırak, varsın muhalefet olmayıversin.

Anla ki;

ya muhalefet yok diye savunmaya geçiyorsun, ya gerçekten olmadığına inanıyor, yokluğuna gerçekten hayıflanıyorsun.

Anla ki;

bir şeylerin yanlış gittiğinin farkındasın ama uyanıksın, defansif ofans yapıyorsun. Ya her şeye rağmen destekliyor, söylemeye utanıyorsun ya da aslında diyorsun ki evet memnun değilim yaşatılanlardan.

Lakin korkağım dillendiremiyorum.

Tükürdüm bir kere. Yalayamıyorum.

Yanıldım. Yanıldığımı kendime dahi itiraf edemiyorum.

3 Haziran 2023 Cumartesi

ALTAR'IN OĞLU TARKAN YA DA ALTAY'DAN GELEN YİĞİT KARAOĞLAN OLSA OLUR MUYDU?

Kılıçdaroğlu’na karşıt, ısrarcı bir tutum içinde olup, seçim sonrasında dahi inatla istifa diyenleri gerçekten anlayamıyorum. Baştan şunu söyleyeyim hiçbir zaman kişilere takılmadım. Elbette destekledim doğru ya da yanlış buldum o kadar. Daha iyisi var ise neden olmasın. Daha ziyade olaylara, gelişmelere, sonuçlara, neden, nasıl tarafına baktım hep. Kılıçdaroğlu kalır kalmaz, gider, gitmez kendisinin ve Cumhuriyet Halk Partisinin kararı, seçmenin teveccühüdür.
Benim takıldığım doğru adam ya da değil tek bir tane adamın başarı ya da başarısızlığın odağına konulması. Özellikle bazı yazarlar konuyu öylesine bir hale getiriyorlar ki al oradan Kılıçdaroğlu’nu koy Altar’ın Oğlu Tarkan’ı, olmadı Altay’dan Gelen Yiğit Karaoğlan’ı koy yada Fatih’in Fedaisi Kara Murat da olur. Daha mı olmadı Superman de olur. Ya da şöyle “heyt ülen” diyebilecek bir Kadir İnanır falan mı bulsak? Öyle ya doğru adamı aday göstermek yetiyorsa bir süper kahraman her şeyi halleder. Peki de demokrasiye, takım oyununa, ekibe, düşünceye önem verenler tek adamcılık yapmış, kendiyle çelişmiş olmuyor mu?
Yahu hep beraber kabul edelim ki özellikle Millet İttifakının olgunlaşmasıyla birlikte Sayın Kılıçdaroğlu hemen tüm kitle iletişim araçları üzerinden korkunç bir itibarsızlaştırma bombardımanına maruz kaldı. O kadar ki bundan etkilenen kendi cenahından isimler bile televizyonlarda, sosyal medyada bu duruma bilerek bilmeyerek malzeme oldular. İstersen kabul etme adamın yaşadıklarını herkes göğüsleyemez. Her türlü saldırıya rağmen öz motivasyonunu, gardını düşürmedi. Sinirleri son derece güçlüymüş Kılıçdaroğlu’nun. Aslında doğru adaydı.
Çünkü altında yatan her ne olursa olsun, iktidara nasıl gelmiş olursa olsun, hatta iktidarındaki yanlışlar ne olursa olsun sağ oyların %80’ini ikna edebilen güçlü bir iktidara alternatif olacak yapıyı bir araya getirmek, düşünce yapıları birbirinden alabildiğine farklı kitleleri bir arada tutmak ancak ve ancak sağlam bir inanç, sağlam sinirler, sağlam irade, dahası karşı tarafta yarattığınız güven ile, itibar ile olur. Her an kıvırma ihtimali olan biriyle kimse yola çıkmaz. Asla. Ya da gücü eline geçirdiğinde kendilerine gerekli ihtimamı göstermeyecek bir kafa yapısında olunduğunuzu düşündükleri an yanınıza kimseyi alamaz, rüzgârı estiremezsiniz. bu işe girmezler.
Eleştirmek kolay. Şimdi soruyorum; hangi lider bu seçimi kazanırdı? İşin matematiği ile birlikte birisi bana anlatsın. Yorumlara yazın mesela. Hangi yapı bu seçimi kazanırdı. Yalnız yineliyorum öyle hiçbir matematiğe dayandırmadan isim yazmak yok! Matematiksel zemin ile yazılacak.
Devam edeyim. Mesela Sayın Meral Akşener en olmadık zamanda masadan kalkıp, masaya anlamsız ithamlarda bulunmasaydı oyları %12 bandından %9’a yine düşer miydi? MHP oyları %7-8 den yine de %10’a çıkar mıydı. %2-3 birinden gitti, diğeri %2-3 artırdı. Buradan bakınca fark %4-6 arası. Yalnızca bu matematik bile seçimi kazandırır mıydı? Ya da Muharrem İnce yetiştiği eski partisine Sayın Cumhurbaşkanına, iktidara vurmadığı kadar vurmasa, bırakın memleketini seven bir siyasetçiyi, insani erdemlerden fazileti öne çıkarsa acaba bu durum böyle olur muydu? Bırakın %3’ü, %5’i, yalnızca %1-2 kaybedilmesine vesile olduysa bu içinde yetiştiği, sayesinde makam, mevki sahibi olduğu CHP’ye, geri dönüşsüz çok büyük bir vefasızlık ve hatta kin değil mi? Sinan Oğan’ı falan yazmıyorum.
ABD Başkanı Joe Biden (Joseph Robinette Biden, Jr.) 80 yaşında. Çok sağlıklı değil sanırım. Yürüyemiyor, sürekli takılıyor, düşüyor falan. Dün yine bir torbaya takılıp, çok kötü düştü. Yeniden aday olmak istiyormuş. Aklıma başkanlığı bırakırken Eski Başkan Barack Hussein Obama’nın çok kıymetli mesajlar verdiği konuşması geldi. Ne diyordu?
“Ben ikinci dönemimdeyim. ABD Başkanı olarak hizmet etmek olağanüstü bir ayrıcalıktır. Bundan daha gurur verici ve ilgi çekici bir iş düşünemiyorum. İşimi çok seviyorum. Ama anayasaya göre başkanlık için yeniden aday olamam. Aslında kendimin iyi bir başkan olduğunu düşünüyorum. Yeniden aday olursam kazanabilirim. Ama bunu yapamam! ABD’yi daha ileriye götürmek için yapmak istediğim çok şey var. Ama kanun kanundur! Ve hiç kimse kanunların üstünde değildir! Bu kişi başkan bile olsa.”
Doğru adam dahi olsanız yeri, zamanı geldiğinde gereğini yapmalısınız. Tabi yeri, zamanı geldi mi bunu da en iyi kişinin kendisi bilir.
Şimdi tekrar soruyorum; hangi lider ve senaryo bu seçimi kazanırdı? İşin matematiği ile birlikte birisi bana anlatsın. Yorumlara yazın mesela. Hangi yapı bu seçimi kazanırdı. Yalnız yineliyorum öyle hiçbir matematiğe dayandırmadan yazmak yok!

28 Nisan 2023 Cuma

SİZ ALLAH İLE ALDATILABİLİRSİNİZ AMA ALLAH ASLA ALDANMAZ.

Yaşamda hemen her şeyin büyük, küçük, önemli, önemsiz bir amacı vardır. Hayata geçirilecek, yapılacak her şeyin . . . Bir iş, bir proje ilk kez konuşuluyorsa en önce ne yapmak istenildiği konuşulur, hedefler, amaç konuşulur. Amaç; yapılan, yapılacak olan her şeyin merkezinde durur. Asıldır. Aslolandır. Amacı ekmek almak olan kişi fırına kadar gitmiş ekmek almadan dönmüşse; eve ne ile dönerse dönsün; ekmek almamıştır, asıl amaç gerçekleşmemiştir. Velev ki eve dönerken yolda altın bulmuş ve altın ile dönmüş olsun. Amaca ulaşılmamıştır. Evde ekmek yoktur. Diğer yandan yine amacı ekmek almak olan bir kişi çarşıdan gelmekte olan eşini arayıp gelirken ekmek alıp gelmesini istemiş ve netice de ekmeğe ulaşmışsa amacını gerçekleştirmiştir.

Yineleyelim asıl olan amaçtır. Amaca ulaşırken kullandığınız yol ve yöntemler asıl olanın önüne geçerse yada amaç bir yana bırakılıp, araçlar amaca dönüşürse asıl amaç yiter, yok olur. Asıl olan istikametten sapılır. Hâl, durum sapkın bir hale gelir, gelebilir.

Yüce dinimiz, İslam’ın da elbette nihai bir amacı var. İlahiyatçı değilim ama yazacaklarım için ilahiyatçı olmaya gerek yok. Hepimizin bildiği ya da kolayca ulaşabileceği temel bilgilerden bahsedeceğim. Dinimizin nihai amacına baktığımızda beşerin birbiriyle huzur ve barış içerisinde mesut, mutlu yaşaması olduğunu görüyoruz. Diğer taraftan insanın kendisi de dahil Allah’tan başka kimsenin alamayacağı canını, doğruyu, yanlışı ayırt eden aklını, inancını, dinini, emekle, alın teriyle edindiği malını ve neslini korumak dinimizin temel hedefidir. Kişileri başka insanlara karşı kin ve nefrete, intikama, kan dökmeye asla sevk etmemiştir, etmez. İlk gününden itibaren sevgiyi, saygıyı, nezaketi, hoşgörüyü, sağduyuyu telkin etmiştir. Tüm emir ve yasaklar bir amaç uğrunadır. Güzel ahlakla ahlaklanmak. Güzel ahlaka sahip olmak.

"O, sizin suret, şekil ve dış görünüşlerinize değil, kalplerinize ve kalbi temayüllerinize bakar." (Müslim, Birr, 33) asıl olanın amaç olduğunu özetleyen bir hadistir. Yüce Allah’ın insanların güzel, yakışıklı, zengin, makam sahibi vb niteliklerine değil, ruh güzelliklerine, gönül zenginliklerine, güzel ahlaka baktığına işaret eder. Hz.Ömer’in “Bir kimsenin kıldığı namaza, tuttuğu oruca bakmayınız. Konuştuğunda doğru söylüyor mu? Kendisine bir şey emanet edildiğinde emanete riayet ediyor mu? Dünya ile meşgul olurken helâl-haram gözetiyor mu? Ona bakınız.” dediğini bilirsiniz. Bir konu daha ne kadar net olabilir değil mi? Amaca odaklanmış, olması gereken yere koymuşsak, yani güzel ahlakı yaşamımızın merkezinde tutuyorsak doğru yoldayız. Değilse başta kendimiz olmak üzere insanlığı aldatıyor oluruz.

Orta Doğu coğrafyasında, daha doğrusu Müslüman ülkelerde kabul edelim ki araçlar amacın yerini almış, amaca dönüşmüştür. Amaca giden yol araca meyletmiş, amaç yolundan sapmıştır. Zaman zaman aksi düşünceler, itirazlar yükselir. Olsun itiraz etmeler ya da birilerinin kabul etmemesi gerçeği değiştirmez. Birçok aydın İslam aliminin dikkat çektiği nokta budur. Lakin bu alimler öylesine az kalmıştır ki sözlerini dinletememektedir. Asıl tehlike ise her geçen gün sayıları daha da azalmaktadır.

Amacı, aslolanı ikincil hatta üçüncülleştirmiş, dördüncülleştirmiş bir kafa yapısı kul hakkı da yer, rüşvette yer, hırsızlık da yapar, adam da öldürür, zulüm de yapar. Üstelik tüm bunlara dinen kılıf da bulur. Bunu kendinde hak görür. Bir Müslümanı diri diri yakarak öldürmek hangi kafa yapısının eseridir? Yetmiyor! Yakıyor, kameraya çekiyor, dünyaya servis ediyor. Bunun izahı zordur. Ama onların kendilerince açıklaması vardır. Değilse Allah korkusundan bunu yapabilirler mi? Bir dönemin başlar üzerinde tutulan, neredeyse barış sembolü ilan edilen bir din adamının suçsuz insanların zindanlarda çürümesine, kimilerinin canını kaybetmesine, insanların annesiz, babasız, kocasız kalmasına sebep olmasını kim açıklayabilir? Ama onlar bunu hak görürler, mutlaka kitabına uydururlar. Oysa her ne sebeple olursa olsun Müslüman zulmetmez. Yalan söyleyen, iftira eden, nifak sokan, ayrıştıran, bölen, toplumu kin ve nefrete sürükleyen ve hatta düşmanlaştıran dile nasıl bir izah getirilebilir? İnsanlar Allah ile aldatılabilir ama emin olunuz Allah asla aldanmaz. Kötüysen, kötüye hizmet ediyorsan vay haline.

Tüm bu Müslüman ülkeler içinde neredeyse bir tek Mustafa Kemal Atatürk’ün kurduğu modern Türkiye Cumhuriyeti’nin elle tutulur bir yanı vardır. Daha ilk yıllarından itibaren diyanet işleriyle, camileriyle, camilerinde özgürce, samimi bir şekilde ibadet eden Müslümanlarıyla Atatürk Türkiye’si Müslüman devletlerin örnek alması gereken bir devlettir. Hoş bu ülkelerdeki kimi alimler bu durumu dillendiriyorlar da. Keşke bizim de bir Atatürk’ümüz olsaydı. Yada bize de bir Mustafa Kemal lazım sözlerini zaman zaman duyarız. Türkiye’yi örnek gösterirler falan. Ancak tabi hakim güç böyle şeyleri konuşturmak istemez, erki kimseye kaptırmak, yada tartışmak istemez.

Öyle büyük laflar etmek istemem ama size bir şey söyleyeyim mi? Türkiye bir umuttur. İnanınız. Samimiyetle söylüyorum. Umuttur. Bir örnektir. Kuruluş ideolojisi cumhuriyetçi, ölçüsü dahilinde devletçidir. Yine halkçıdır. Yerinde saymamak için gerektiğinde devrimci, gereken konularda sonuna kadar milliyetçidir. Laiklik ise elbette dinsizlik değildir. Araçlar amaca dönüşmesin diyedir. Değilse ne hale geldiğini konuştuk. Biz bölgemizde barışın sembolüyüz. Biz Sağcı/Solcu, Türk/Kürt, Aleviz/Sünni, Atatürkçü/Osmanlıcı diye ayrışamayız. Hepsi bizim, hepsi biziz. En imrenilesidir “Yurtta Barış, Dünyada Barış” prensibi. Bu ilke dünya üzerinde dinimizin de amacı olan insanın birbiriyle huzur ve barış içerisinde mesut, mutlu yaşamasına hizmet eder. Ne çare kurulduğu günden bugüne Türkiye Cumhuriyeti Devletinde bu perspektif hep kırılmak istenmiştir.

Asla kırılmadan, asla ayrışmadan, sevgi, saygı, hoşgörü ikliminde, barış ve huzur içinde yaşamak dileğiyle.

15 Nisan 2023 Cumartesi

SEÇİMİ KİM KAZANACAK?

 “Başarılı parti”. “Süreçleri okuyan lider”. “Başarısız parti yönetimi”. Yok nabzı çok iyi tutuyor, yok on beş seçim kaybetmiş, yok yenilen pehlivan güreşe doymazmış. Üç beş ay önce söylediğinin tam tersini söyleyen, yapan liderler vs. Tamam algıyı yaratan yaratıyor da kabul edelim ki biz de hazırız o kalıbın içine girmeye. Bilgisizlik diz boyu olup, o cehaleti aşmak için çaba da olmayınca böyle oluyor maalesef. Çok normal. Hele bir de bu eksikliğin farkında olmayan kesim var ki yeme de yanında yat. Okuyup, araştırıp öğrenmek yerine akşam TV’lerde hap gibi kendisine verilen sloganlarla ya da sosyal medyadan trollerden vs öğrendiğinle maalesef bu kadar oluyor. Fikir, düşünce dünyamızda pek ileri gitmediğimiz bir gerçek.

Doğru ya da yanlış ortaya atılmış bir söz, bir fikirden alıntılayıp, ezbere söylemeye, papağan gibi tekrarlamaya alışmışız. İstisnalar hariç en tepeden en aşağıya slogan cümlelerden öte değil söylediklerimiz. O kadar ezberden gidiyor ki sanki kopyala yapıştır yapmışlar. Sokakta mikrofon uzatıyorlar. Cevap noktası virgülüne beyne ne zikredilmişse o! Birisi kazara neden, niçin dese, altını doldurmasını istese? Yok! Altı yok! Boş laf!
Gündem artık seçim. Önümüzdeki bir ay bu gündemi değiştirmek neredeyse imkânsız. Merak edilen kim kazanacak? Biz öncesinde ve özellikle şu son on beş yirmi yıldaki seçimler de kim başarılı kim başarısız bakalım. Yenen ya da yenilen pehlivan var mı? Bu iş yalnızca bilek gücüyle oluyor mu? Yaklaşan seçimi kim kazanacak? Tabi bunu yaparken mümkün olduğunca bir tarafa meyletmeden, objektif olmalı ki gerçeklerden uzaklaşılmasın. Değilse kendimiz çalar kendimiz oynarız.
Bugüne kadar söylenegelmiş teorileri bir kenara bırakıp, fikir beyan etmeden önce Türkiye’deki ideolojik yapıya, politik kırılımlara şöyle bir bakalım. Gözlerimizi kapattığımızda gözümüzün önüne bir resim gelsin istiyorum. Varsın küçük sapmalar olsun ya da kavramları, oranları bire bir, tam olarak yerli yerine oturtamayalım. Hiç önemli değil. Madem merak ettik bakalım; ortada başarı ya da varsa başarısızlık var mı? Kim başarısız? Ne kadar başarısız?
Seçmeni ilk olarak sağ ve sol diye kırarsak; en uç sağdan ortanın sağına kadar %60-65, yine en uç soldan ortanın soluna kadar %35-40 şeklinde kırabiliriz. Dikkat bu yeni bir hal değil. Ellili yıllardan beri böyle. Lakin çok partili dönemle birlikte dengeli olmayan bu sağ sol kırılımının sağ lehine olmasının önemli sebeplerinden biri inancın siyasette konu edilmesi hatta bilerek kullanılmasıdır. (Malzeme yapılmaya başlanmasıdır demeye dilim dönmüyor.) İşin içine dinsel söylemler girmeye başlamıştır. O dönemde İnönü “Türk’ü Türk’e, Müslüman’ı Müslümana düşman edecek en önemli konunun din istismarı olduğunu” söylemiştir. O kadar ki bir din savaşına bile sürüklenilebileceğini söylemiştir. Bugün içinde bulunulan coğrafyaya bakarak ne söylemek istersiniz? Haklı mı sizce?
Biraz araştırılırsa namaz kılan, oruç tutan inançlı bir insan olduğu görülecek olan İnönü’ye siyasi çevresi konuşmalarında dinsel konularda tek bir kelime ettirememiştir. Buna karşılık Demokrat Parti dini hassasiyetleri sonuna kadar kullanmıştır. O kadar ki İnönü ve çevresini din düşmanlığı ile itham etmişlerdir. Dini konularda hassasiyeti yüksek halkımız ise ne yazık ki buna itibar etmiş, sağ oylar sol oyları geçmiştir. Daha kötüsü o günlerden bu günlere yaratılan bu algı hala kullanılmakta ve hala bunu satın alan kesimler bulunmaktadır.
Çok partili dönem başladıktan sonra genel seçimlere şöyle bir bakarsak;
1950 seçimlerinde CHP’nin, Cumhuriyet Halk Partisinin oyu %39,6, DP’nin, Demokrat Parti’nin oyu %55,2 MP’nin, Millet Partisinin oyu %4,6.
1954’te CHP %35,1, DP %58,4, MP yerine CMP gelmiş onun oyu da %5,3.
1957’de CHP %41,4’ü bulmuş.
1961 seçimlerinde tekrar %40’ın altına inmiş %36,7. DP gitmiş yerine AP, Adalet Partisi gelmiş, oyu %34,8, YTP var %13,7.
1977’ye kadar sol %30’lar seviyesinde devam ediyor. 1977’de CHP en yüksek oyu alıyor, %41,4. Kıbrıs Barış Harekatının, Bülent Ecevit’in Karaoğlan rüzgarının etkisi var.
80’li yıllara gelirsek o yıllarda CHP yok. Önce HP, Halkçı Parti var. Bilahare SHP, Sosyal Demokrat Halkçı Parti ve DSP, Demokratik Sol Parti var. Sağda ANAP, Anavatan Partisi, MDP; Milliyetçi Demokrasi Partisi, DYP, Doğru Yol Partisi, RP, Refah Partisi, MÇP, Milliyetçi Çalışma Partisi var. %35 sol ve %65 sağ rasyosu 80’li yıllarda da geçerli.
90’lı yıllara geldiğimizde SHP gidiyor, DSP’nin yanına CHP geliyor. Sağda ise ANAP, DYP, yeniden MHP, RP ve sonrada Fazilet Partisi var. 90’lı yıllar siyasi partilerin var olma savaşları gibi. Yine doksanlı yıllarda SHP’den kopan, çizgisi tamamı ile farklı HADEP ve İP siyaset sahnesinde.
2002’den itibaren AKP, Adalet ve Kalkınma Partisinin muhafazakâr İslamcıları, liberal muhafazakarları, liberalleri güçlü bir şekilde konsolide edişi, oy oranını önce %34, sonra %46 ve hatta %50’lere kadar çıkarışı var. ANAP, DYP, MHP, SP dururken yeni kurulmuş bir partinin bu oranlara çıkması nasıl oldu vs ayrı ve uzun bir mevzu. Evet AKP bir dönemin ANAP’ı, Anavatan Partisi gibi. Tabi ANAP’tan çok daha güçlü şekilde sağ oyları konsolide etti. Diğer taraftan çok partili hayata geçiş ile %35-40 aralığında olan ve Doğu Anadolu’dan, Güneydoğu Anadolu’dan ciddi oy alan CHP ve peşinden HP, SHP, DSP bölgedeki tabanını kaptırdı. Kaptırmaması da mümkün değildi. Bu tespiti baştan yapıp, söyleyelim. Çünkü bu sürecin altyapısı 70’lerden 80’lere geçerken oluşmaya başladı. Bölgede Marksist, Leninist, akabinde sosyalist, federalist dahası sol gibi görünüp ama Kürt milliyetçiliğini de temel alan bir perspektif oluşmaya başladı. Tüm dünyanın terör örgütü olarak kabul ettiği bu radikal örgüt Turgut Özal’lı, ANAP’lı yıllarda bölge halkı içinde de kendine zemin bulmaya başladı. 1994’te Türkiye Cumhuriyeti Anayasası çerçevesinde hareket etmek üzere HADEP kuruldu. Her ne kadar bu yasadışı örgüt ile alakası yok dense de bu hiçbir zaman ikna edici olmadı. 1999 yılında Bülent Ecevit hükümeti döneminde örgütün lideri yakalanıp Türkiye’ye getirildi. Yargılandı. HADEP, sonra DEHAP, sonra HDP güneydoğu ve doğudaki etkinliğini artırınca, %4-5-6’lara ulaşan oran, özellikle de “Çözüm Süreci”nde bahsi geçen perspektifin muhatap alınması, HDP’nin popülaritesinin artmasıyla oranı %10’ları aştı. “Çözüm Süreci” bölge insanı ve kökeni bölge olanları alabildiğine konsolide etti. Bir kısmı AK Partinin etrafında diğer kısmı HDP’nin etrafında pozisyon aldı. Bölgeden alması gereken oyları alamayan CHP doğal olarak %19’lara kadar düştü. Nitekim Deniz Baykal’ın genel başkan olarak girdiği son iki genel seçimde CHP 2002’de %19,41, 2007’de %20,85 oy aldı. Sonrasında Kemal Kılıçdaroğlu genel başkanlığında girilen 2011 ve 2015 genel seçimlerinde ise %5-6 civarında arttı. Ancak oran %25,98 ve %24,95 civarındaydı. O sebeple dedim CHP’nin bölgedeki bir kısım tabanını kaybetmesi doğaldı.
Son dönemdeki siyasi eğilimlere, kırılımlara bakarsak; çok keskin çizgilerle ayıramasak dahi muhafazakâr İslamcı kesimin oranı yükselerek %15’lere kadar çıkmıştır. Liberal Muhafazakârlar %14, Milliyetçiler %7, Milliyetçi Liberaller %13, Liberaller %9, kendisini Atatürkçü, laik, merkez sol, vatansever çizgide tanımlayanlar %27, daha bir solda duranlar %5 ve son olarak sosyalist, federalist çizgide olan bir %10 var. Onların içerisinde ayrılıkçı bir oran da olabilir. Ancak bu oranı sağlam bir araştırma yapmadan söylemek yanlış olur.
Görüldüğü üzere bu oranlarda dağılmış seçmen tabanı ile Türkiye’de CHP’nin tek başına iktidara gelememiş olmasını başarısızlık olarak nitelemek ya da yenilen pehlivan şeklinde tanımlamak pek yerinde olmaz. Tek başına matematiksel olarak zaten imkânsız. Yukarıda kabaca verdiğim seçmen siyasal kimliği oranları buna müsaade etmiyor. Bu oranların, seçmenin siyasi kimliğinin, ideolojik bakışının değişmesi ise yıllar sürer o da başka bir yazının konusu. Biz devam edelim. Tek başına matematiksel olarak imkansız demiştik. Ancak seçimlerden birinci parti olarak çıkmak ve önceleri koalisyon, şimdilerde sıkı bir ittifak ile iktidar olma şansı elbette var. Var lakin koşulların da buna müsaade etmesi gerekir. 2000’li, 2010’lu yıllarda oluşmuş hal ve koşullarda bu işi başarmak ekstra zordu. Hatta başlarda Deniz Baykal %19’lar seviyesinde idi. Seçmenin hassas olduğu dini konularda yapılmış hatalar, yine sağ partilerin dini konuları yoğun kullanması, dahası neden, nasıl olduğuna girmeden hemen tüm mecralarda gücü elinde bulunduran güçlü bir iktidar, daha doğrusu çok güçlü bir lider. Karşısında birilerinin tutunması hiç kolay değil. Hele de aynı şeyleri söyleyip, yaparak.
Çok sevdiğim ve iş dünyasında sıkça kullandığım bir söz var. “Aynı çukuru kazarak farklı çukurlar elde edemezsiniz.” Yine Mevlana’nın “Ne kadar söz varsa düne ait. Dün dünde kaldı cancağızım. Şimdi yeni şeyler söylemek lazım.” Sözünde olduğu gibi farklı şeyler söylemek, yapmak şart. Omurgadan, fikrin kırmızı çizgilerinden taviz vermeden yeni şeyler söyleyip yapmak tek çıkış. Doğrusu bu konuda Kemal Kılıçdaroğlu irade gösterdi. Böyle hallerde parti içindeki tutucu ve muhalifler sıkıntı yaratırlar. Hakikaten kolay değil. Nitekim çok ciddi eleştiriler de aldı. Almaya da devam ediyor. O kadar ki CHP’yi en kırmızı çizgisi Gazi Mustafa Kemal Atatürk çizgisinden uzaklaştırdığı noktasında tepkiler aldı. Bugünkü CHP Atatürk’ün CHP’si değil bile dendi. Denir. Bunlar olur. Hatta farklı şeyler yaptığınızda hatalar da yaparsınız. Hatta düşüncenin ezberinden konuşmuyorsanız ağzınızdan yanlış şeyler de çıkabilir. Bunları göğüslemek liderliktir. Bu noktada Kemal Kılıçdaroğlu’nun hakkını yememek lazım. Söylendiğinin aksine Recep Tayyip Erdoğan gibi güçlü bir liderin karşısında doğrusu herkesin duramayacağı kadar dik durdu ve hatta iktidarın güçlü bir alternatifi, muhalif seçmen için seçim kazanabilecek bir umut oldu. Hakkını teslim etmek lazım. Dikkat edin çok inisiyatif, sorumluluk, riskler aldı. Çok ağır eleştirileri, kendisine yapılan çok büyük haksızlıkları göğüsledi. Lider daha nasıl olur ki?
Peki bu seçimi kim kazanacak?
Anket şirketleri ile de bir dolu negatif düşünce var biliyorsunuz. Müşteriye göre sonuç açıklıyorlar v.b. gibi. O sebeple yalnızca bir iki anket şirketinin değil mümkün olduğunca çok anket şirketinin Mart ve Nisan ayında yayımlamış olduğu son anketlerin örneklem bazında ağırlıklı ortalamasını almak nispeten sağlıklı olur diye düşündüm. Ve öyle yaptım. Sonuç şöyle çıkıyor. Cumhur İttifakı’nın %44,3, Millet İttifakı %37,6. Bu rakamlara ek olarak Emek ve Özgürlük İttifakının %11,5 gibi bir oranı var ve bu ittifak Cumhurbaşkanlığında Millet ittifakını destekleyeceğini söyledi. Öyle olursa o zaman cumhurbaşkanlığında Millet İttifakı 49,1’e ulaşır. Bu rakamlara seçime Akparti listesinden girecek olan Hüdapar ve DSP’yi de eklersek Cumhur İttifakı sanırım %45 bandına gelir. Yine seçime CHP listesinden girecek YDP ve Millet ittifakına dışarıdan destek verecek BTP’yi de dahil edersek Millet İttifakı da %50’yi buluyor. Geriye Memleket Partisi ve Zafer Partisi kalıyor. Onların toplamı da %3-4 gibi görünüyor. Aslında burada Millet İttifakını destekleyen seçmenin Muharrem İnce’ye yoğun tepki göstermesi kendileri açısından tamamen haklı. Üzerinde biraz düşününce genç bir politikacı, Hüseyin Baş’ın ya da en azından Mustafa Sarıgül’ün ortaya koyduğu iradeyi beklerler. Eski bir CHP’li çünkü. Hiç yadırganacak bir durum değil. Ayrıca bu Muharrem İnce’yi küçültmez ancak büyütür. Diğer taraftan Memleket Partisi ayrı bir parti ve o partinin genel başkanı Muharrem İnce’nin seçimlere kendi başıma gireceğim demesi kadar da doğal bir durum da yok. Lakin çok küçük bir farkla seçim ikinci tura kalırsa bunu eski partili dostlarına ve yine eski seçmenine nasıl izah eder bilmiyorum.
Evet bu resme baktığımızda Millet İttifakı kazanıyor gibi görünüyor ancak sandıklar açılmadan hiç belli olmaz. Burada karasızları dağıtmışlar. %4-5’lik farklar kapanmayacak farklar asla değil. İki üç faktör dahi bu farkı değiştirebilir. Mesela katılım. Kim seçmenini sandığa daha çok götürebilirse sonuçları daha bir lehine çevirebilir. Yine parti yönetimlerinin kararları ve şu anki anket sonuçları tek başına belirleyici olmayabilir. Kurulacak iletişim stratejisi en kritik olmak üzere, görsel, yazılı, sözlü, birebir iletişimin gücü asla ve asla hafife alınamaz. Ben bu konuda siyaset kurumunun sınıfta kaldığını düşünenlerdenim. Sandık zamanı geldiğinde seçmenin %100’ünün parti yönetimlerinin aldığı karalara paralel hareket edeceğinin bir garantisi yok. Bu iki taraftan da olabilir. İşte görüyoruz her iki taraftan da istifalar oldu. O zaman bir büyük siyasetçi ve devlet adamının, 9.Cumhurbaşkanımız Süleyman Demirel’in sözüyle bağlayalım. Çok duyduğunuz bir söz ama yerine oturuyor. “24 saat siyasette çok uzun bir süredir.”

25 Mart 2023 Cumartesi

DEĞİLSE OLMAZ

Gece özellikle yıldızlı olacak.

İlla ki göz kırpacaklar.

Değilse olmaz.

*

Kumsalda, şezlongda uykulu olacaksın.

İlla ki çakırkeyif.

Değilse olmaz.

*

Müziğin sesi uzaklardan gelecek

Bastırmayacak dalgaların sesini

Değilse olmaz.

*

Şezlong dar da olsa ikimize

Saçlarının kokusu burnumda

Değilse olmaz.

18 Şubat 2023 Cumartesi

NE İSTEDİĞİMİZİ BİLMİYORUZ.

Ya ağır cahiliz, ne istediğimizi bilmiyoruz, ya fırsatçı ve iki yüzlüyüz. Beni böyle düşünmeye sevk eden çok neden var da ben özellikle böylesine sıkıntılı bir dönemde kafama takılandan bahsedeceğim. (Sıkıntılı dönem derken depremi kastetmiyorum. Yüreğimize kor düştü. Dağladı. Tarifi mümkünsüz acı. Ne yazsan, ne söylesen kifayetsiz kalır. Yapılacak yegâne şey her eline fırsat geçtiğinde destek vermek.) Ne demek istediğime dönecek olursam Şaşkınlıkla takip diyorum. Yok o aday olmasın bu olsun, yok bu olmasın o olsun. Yok o olursa ben katiyen oy vermem.

Bak şimdi, bu memlekette biraz ilgili, biraz bilgili, ya da öyle olduğu konusunda iddialı iki üç kişiyi bir araya getir. Liderlik ile ilgili fikirlerini sor. Hemen başlarlar. Duyduğun ya da duyacağın eleştirileri tek tek yazıyorum.
• Türkiye’de siyasi partiler lider partisi.
• Partilerde lider sultası var.
• Liderin çok baskın olması Türk siyasetinin en büyük handikaplarından biridir.
• Çok güçlü, etkili bir liderliğin yarattığı baskılı, fikirlerin rahatça dillendirilemediği ortamlarda siyasetten asla bahsedilemez.
• Hele bu güçlü, otoriter liderlik; parti içinden yine aynı şekilde çok güçlü şekilde ülke yönetimine geldiğinde demokrasiden de bahsedilemez.
• Parti içinde genel başkan yardımcılarından başlayarak parti yönetimini, il, ilçe başkanlarına varasıya kadar tüm güç noktalarını liderin seçmesi, hele hele milletin seçmesi gereken vekilleri, belediye başkanlarını liderin seçmesi olacak iş mi?
• Peki tüm siyasi kariyerini, istikbalini liderinin iki dudağı arasında sıkıştıran politik figürler fikirlerini özgürce nasıl savunurlar?
• Lider istemediği sürece farklı düşüncelerin, fikirlerin konuşulduğu platformlar nasıl oluşur? Mümkün mü?
• Liderler, güçlü insanları etraflarında tutmak istemiyorlar. Çünkü ilkeleri olan, nitelikli, ehliyet sahibi, liyakatli insanlar yanlışa yanlış derler. Adil olmayan, yasalarla çelişen konulara müsamaha göstermez, eleştirir, onaylarına duyulması halinde onaylamazlar. O sebeple de istenmezler.
• Liderden çok liderci, dalkavuk, ne denilirse yapan, itiraz etmeyen siyasetçilerle ülke siyasetinin kalitesinin yükselmesi söz konusu bile değil.
• Oysa bu bir takım oyunu. Her işin başında o işin ehli biri olmalı liderden ziyade ekip güçlü olmalı Her şey kontrollü, dengeli, şeffaf olmalı. vs. vs. vs.
Doğru mu yazdıklarım? Doğru! Yazmaya devam etsem benzer bir çok eleştiri yazar mıyım? Yazarım. Şöyle birazcık mürekkep yalamış, iki satır gazete kupürü okumuş insanların eleştirileri değil mi bunlar? Her gün her dakika bu türden eleştiriler, sözler duymuyor musunuz? Duymuyor muyuz? Duyuyoruz.

Peki şimdi madalyonun öbür yüzüne gelelim. Bu eleştirileri sabah akşam yapan aynı kişiler bir başka politik aktör ile ilgili konuşurken son derece acımasızca şunları da söylüyorlar mı?
Tamam kabul ediyorum devlet insanı. Tamam liyakatli. Ecevit gibi dürüst insan. Hakikaten haram lokma yememiş. Belli ki yemez. Nezaketli, kibar. Lakin çok güçlü bir lider değil. Kendisinden başkasını aday gösterebiliyor. Bu sefer de o adam söz verdiği halde hiç korkmadan kendisiyle rekabete girebiliyor. Hatta milletvekilleri fikirlerini, düşüncelerini söylüyorlar. Tamam korku iklimi yok ama bu sefer de millet diyor ki bunlarda da her kafadan bir ses çıkıyor.
Hoppala! Nasıl yani? Kardeşim sen tam tersini eleştiriyordun. Tam tersinden şikâyet ediyordun. Demokrasi, diyordun. Farklı fikirler, siyasetin kalitesi diyordun. Şeffaflık, kontrol diyordun, denge diyordun, takım oyunu diyordun. Nasıl yani çok güçlü lider?
Abi şöyle masaya vurunca masa hoplamıyor, ses gelmiyor. Konuşurken davudi bir sesi yok. Kendi gibi düşünmeyenlerin yüreğine korku salmıyor.

Yahu sesi, konuşması nezaketli idi doğru fazlasıyla zarifti ama çok zeki de bir adam değil miydi? Ağır siyaset yapan, stratejist bir politikacı değil miydi? Çok ince bir zekası, tavrı yok muydu?
- Kimin abi?
- Erdal İnönü’yü konuşmuyor muyuz?

12 Kasım 2022 Cumartesi

DÖRT OLMAZSA OLMAZ

Ülkemizin için de bulunduğu koşulları beğenenler, bir o kadar da beğenmeyenler var. Benim asıl dikkatimi çeken nokta; ortak siyasi geçmişten gelmesine rağmen ayrılanlar olduğu gibi, farklı görüşlerden gelip birlikte hareket edenler var. Buradan şu sonuç çıkıyor. Demek ki ortak politik perspektiflerin de üzerinde hassasiyetler gelişmiş.

Normal mi? Elbette! Sizce de öyle değil mi? Öyle meseleler vardır ki en öncelikliler, en önemliler, en olmazsa olmazlar. O ana kadar yoksa bile içinde bulunulan şartlara göre ortaya çıkar, gelişir. Benim de öyledir. Olmazsa olmazlarım vardır. Milletimin, devletimin, memleketimin gelişmiş, medeni bir ülke olması için elzem gördüklerim. Özellikle dört tanesi bence hayati öneme haizdir.

Bu dört olmazsa olmazın seviyesini en tepelere çıkarana, yada çıkaracağına inandığıma yakın olurum kesin. Yalnızca dört değil tabi ama diğerleri bu dört zeminde yeşerir zaten.

Ne mi onlar?

Benim en olmazsa olmazlarımdan biri ADALET tir. Şöyle haberlerde yargının verdiği kararlarda vicdan rahatlığı istiyorum, huzur duymak istiyorum. Hukuk olmadan, adaleti sağlamadan devlet olmak olacak iş değil. Adalet, vicdan, Hak yani! Devletin oluşumu için insan, yaşaması içinse adalet şart. Öbür türlü bugün değilse yarın patlar. Almanların II. Friedrich ile değirmenci arasındaki diyaloğu hep kıskanmış, çok kıskanmışımdır. Tabi doğruysa… Hani değirmenci vermek istemediği değirmenini almak isteyen krala “Alamazsınız Kralım. Berlin’de yargıçlar var!” demiş ya adalete güvene bak. Değirmenci krala meydan okuyor. Neden kıskanıyorum ki biz de yok mu? Kadı tarafından yargılanarak elinin kesilmesine karar verilen, sonra bedeli ödenip, ancak mağdur tarafın şikayetini geri alması sayesinde eli kesilmekten kurtulan dünya padişahı Fatih Sultan Mehmet. Koca padişah “Kadı’yı satın aldığın gün adalet ölür. Adaleti öldürdüğün gün devlet ölür.” demiş. Hz. Ömer “Adalet mülkün temelidir.” demiş. Ömer Hayyam “Adalet kâinatın ruhudur.” demiş. Sonuç adalet yoksa adın devlet olsa neye yarar? Ağzına her “adalet” kelimesini aldığında komik duruma düşersin. Sen söylersin vatandaş güler. Sen söylersin dünya güler. Adaletten uzaklaştıkça, uzaklaştığın oranda guguk devletine dönüşürsün.

Diğer olmazsa olmazım DEMOKRASİ ve beraberinde KUVVETLER AYRILIĞI. Gücün dengeli, birbirini kontrol edebilen mecralara dağılmış olması. Ve yine topyekûn şeffaf, kontrol edilebilir, denetlenebilir bir sistem. Dikkat şeffaf olacak, denetlenebilecek, hesap sorulabilecek. Kim olursa olsun hesap sorulabilecek. Hep söylüyorum, biliyorum, bıktırmış olabilirim. Kâinat dahi dengeler üzerine kurulu. Siyah beyaz, iyi kötü, anot katot, sıcak soğuk meselesi. İnanıyorsan eğer, yaradan dahi öyle yaratmış. Tüm kâinat dengelerle var olup, deviniyorken ben kimim, sen kim oluyorsun? Devlet başkanları, liderler kim oluyor yaratanın, kâinatın karşısında? “Biz kim oluyoruz? İllaki dengeler, illaki balans. Sadece kuvvetler ayrılığı meselesi de değil bağımsız, özerk olması gereken kurumlar mesela üniversiteler, mesela merkez bankası, mesela RTÜK, mesela TRT, mesela anayasa mahkemesi, mesela sayıştay, danıştay, bu tür kurumlar gelip geçen hükümetlerin olması gerekenin ötesinde etkisinde olursa dengelerden falan bahsetmek mümkün değil.

Kuvvetler ayrılığını mecbur kılan bir diğer konu siyasi ahlak yada ahlaklı siyaset. Denge olursa, şeffaf, kontrol edilebilir, denetlenebilir bir sistem olursa, yargı gerçekten bağımsız olursa siyasette ahlak da hasıl olur. 

Basını da ekleyelim buraya. Neden ekleyelim? Çünkü basının insanın habere ulaşma hakkını sağlamasının yanı sıra bir başka misyonu daha var. Denge ve belki bir dördüncü güç olma durumu. Evet üç “Y”nin, yasama, yargı, yürütmenin yanında dördüncü güç basın. Özgür basın!

Tanrım demokrasi ne isabetli, ne doğru bir rejim. Sağlıklı işlediğinde devleti, milleti nasılda koruyor, güvence altına alıyor. Bakalım dünya üzerindeki ülkelere, demokrasi çalışıyorsa herkes çözümü demokraside, demokrasinin enstrümanlarında, seçim sandığında arıyor. Bir de demokrasi ile yönetilmeyen ülkelere bak. Allah korusun, ayaklanmalar, iç savaşlar vs. Demokratik ülkelerde de ülke eğer otoriterleşmeye kayıyorsa bu tür riskler artıyor.

Bir diğer olmazsa olmazım ÜRETİM. Üretim olmadan olur mu? Olmaz! Mümkün değil. İlla da üretim ekonomisi. Hiçbir gerekçe bana aksini düşündüremez. Üretimin olmadığı yerde faydadan, değerden söz etmek mümkün değil. İki üç kişilik bir evde dahi, en az biri, ya da ikisi çalışıp, üretip, eve para getirmezse o evin yaşama şansı var mı? Değil ki milyonlarca nüfusa sahip ülkeler üretmeden nasıl ayakta duracaklar? Bir memlekette en azından hazır, emre amade kapasitesinin üretebildiği kadar üretmek, yurtdışına satmak o ülkenin olmazsa olmazı. Üstüne de doğru mecralara yapılan yatırımlarla artan kapasite, artan üretim. Üretip sattığının ederi; tüketip satın aldığının ederinden fazla olacak. Gerisi boş! Sürekli cari açıkla bir ülke yaşayamaz! Değer olarak tükettiğinden fazla üreteceksin! Nokta!

Çok önemsediğim bir konu daha var. Dördüncü olmazsa olmazım.

4. VATANSEVER BİR TOPLUM yaratmak. Dikkat et; milliyetçi demedim, devrimci demedim, muhafazakar, dindar demedim, vatansever bir toplum dedim. Sebep? Bir millet, bir ulus, bir halk, bir toplum olarak en ortak yanımız ve hatta ortak çatımız, vatanımız. Devletini, bayrağını, vatanını, vatandaşını seven, iyi vatandaş olma bilincine haiz bir toplum yaratmak. Şimdi birileri çıkıp tek tip olmaktan falan bahsedebilir. Sakın! Asla değil! Alakası yok. İyi bir Müslüman olmak kendinle ilgilidir. İnançlı isen inanıyorsan, iyi Müslüman olursan cennet bana değil sana. İyi bir Hristiyan, Musevi yada Budist olmak da öyle. Ona inanıyorsan ve bir mükafatı varsa sana. Herhangi bir din fark etmez din merkezli, dindar bir toplum yaratma çabası sen ne dersen de işte o tek tip bir toplum yaratmadır. Ve diğer dinlere mensup olanların o vatanı canı pahasına sevmesinin, kendilerini tamamen bu vatana ait hissetmelerinin önünde kettir, engeldir. Devletin yapacağı herkesin dinini rahatça yaşayacağı ortamı yaratmaktır. Destek veriyorsa hepsine, vermiyorsa hiçbirine. Gerisi kendileriyle ilgilidir. Oysa vatanseverlik başka. Vatanseverlik beslendiğinde farklı dinlere , farklı kökenlere mensup vatandaşlarımız, dostlarımız bu vatanın dağını, taşını, bayrağını, marşını çok daha fazla benimseyecek, eminim kendilerini çok çok daha fazla ait hissedeceklerdir. Elbette iyi Müslüman olunabilir, elbette milliyetçi bir Türk olunabilir yada iyi bir Hristiyan, yada bir Kürt, Rum, Ermeni olunabilir. Düşün zemininde bir dolu akımdan bir fikri savunuyor olabilirsin, sol, sağ, demokrat, liberal vs. vs. her şey olabilirsin. Ama illa ki “Önce vatan!” Devletin yegâne beslemesi gereken duygu ve düşünce vatanseverliktir, vatansever bireyler yetiştirmektir. Bu vatanda beraber yaşıyorsak bu vatanın toprağını ekiyor, ekmeğini yiyorsak bu vatan can pahasına sevilecek, mevzu bu vatanın bileşenleri oldu mu akan su duracak. Senin de, ekmek aldığın fırın çalışanının da istikbali için bu zorunluluktur. Hem apartmanda komşu olup, gerektiğinde ekmeğimizi, tuzumuzu paylaşıp, hem gözümün içine baka baka ortak vatanımızın altını oyamazsın. Bir devletin illa da vatansever bir toplum yaratma politikası olacak. O zaman Cumhuriyet Bayramı hem Rum’un, hem Türk’ün, hem Müslüman’ın, hem Yahudi’nin bayramı olur. O zaman 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı ülkemizdeki Türk, Kürt, Boşnak, tüm çocukların, 19 Mayıs Müslüman, Hristiyan, Ermeni, fark etmez tüm gençlerin bayramı olur. 30 Ağustos hepimizin bağımsızlığımızı kazandığımız bayramımız olur. Eksiğiyle noksanıyla, çok ciddi bir çoğunluğuyla bugüne kadar bu böyle de olmuştur. 10 Kasım’da bu devletin kurucusuna hep beraber yas tutarız. Devletin en tepesinden başlayarak daha dün Türkiye Cumhuriyeti pasaportu almış kişiye kadar hiç kimse, ama hiç kimse bu birlikteliği yıpratacak, şuncu buncu politikalar gözetemez, gözetmemeli.

Vatandaş öylesine bilinçli olacak ki o vatanın, o devletin sahibinin gelen giden hükümetler değil kendisi olduğunu bilecek. Ne güzel söylemiş memleketin kurtarıcısı, kurucusu: “Egemenlik kayıtsız, şartsız milletindir.” Bayramlar, milli günler öyle gelen hükümetlere göre falan değişmeyecek. Adı üstünde bu devletin milli gün ve bayramları. Vatandaş Hristiyan’da olsa, Müslüman’da olsa sahip çıkacak. Kökeni Türk, Kürt, Ermeni, Alman hiç fark etmez her Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı sahip çıkacak. Tabi hangi zihniyet, hangi politik yaklaşım hangi hükümet gelirse gelsin sahip çıkacak. En başta devlet coşkulu şekilde kutlayacak. Dini, kökeni ne olursa olsun her birey, her kurum, her şirket, herkes sahip çıkacak, alabildiğine coşkuyla her ortamda kutlanacak.

Yere tükürmeyecek, sokağa çöp atmayacak, yeşile zarar vermeyeceksin. Eğer o ülkenin vatandaşı isen, sana pasaport vermişler ise hainlik etmeyecek, iyi vatandaş olmaya gayret edeceksin. Tabi bu zoraki olmaz, bilinçle, eğitimle, isabetli politikalarla olur. Adamakıllı bir vatandaşlık dersleriyle, adamakıllı yerli malı haftalarıyla olur, laf olsun, adet yerini bulsun diye yapılanlarla değil. Bu türden dersler en önemli dersler olacak. İdealist insanlar yetişecek. İlkokuldan başlayacak. Eğitim hayatı boyunca olacak bu dersler ve dolu dolu olacak. Devletin hemen bir çok organında vatanseverliği imrendirecek, iyi vatandaş olma bilincini verecek programlar olacak. Yerli malı haftaları çok etkin haftalar olacak. Her günü dolu dolu geçecek. Evet benim dördüncü olmazsa olmazım “taş gibi vatansever bir toplum yaratmak.”

ETTİYSEN ETTİĞİNİ ÇEK

İnsanoğlu, bazen senden hiç hazzetmiyorum. Srebrenitsa , Arakan, Gazze ve daha niceleri. Ettiğin zulümleri insan yapmaz. Sen başka bir şeysi...